ወደ ኤርትራ በኮንትሮባንድ የሚሻገሩ ቆሳቁሶች እየተያዙ ነው

ከኤርትራ ጋር በተያያዘ የኮንትሮባንድ ጉዳይ መላ እንዲበጅለት ዜጎች እየጠየቁ ነው

ከኢትዮጵያ በኮንትሮባንድን በመላላክ ወደ ኤርትራ የሚሸጋገሩ ቁሳቁሶች የኢትዮጵያን ኢኮኖሚ እየጎዳ መሆኑ፣ በሕዝብ የእለት ተእለት ፍጆታ ላይም ተጸዕኖ እያሳደረ መሆኑን የሚያውቁ መንግሥት መላ ሊፈልግ እንደሚገባ እያሳሰቡ ነው። በትግራይ ክልል በሕዝብ ቁጥጥር በአንድ አቅጣጫ ብቻ በሶስት ወር ውስጥ ከአራት ሚሊዮን ብር በላይ የሚገመት ኮንትሮባንድ መያዙ ተገልጿል።

በውጭ ገንዘብ ምንዛሬ፣ በግንባታና በዕለታዊ ፍጆታ ዕቃዎች ላይ በስፋት ኮንትሮባንድ ላይ የተሰማሩና የኤርትራ መንግሥት ድጋፍ የሚያደርግላቸው ክፍሎች የአገሪቱን ኢኮኖሚ እየተፈታተኑት እንደሆነ የሚገልጹ ወገኖች “ወዳጅነትና የኮንትሮባንድ ዝርፊያ ለየቅል ናቸው” ሲሉ መንግሥት መስመር ሊያስይዘው እንደሚገባ አመልክተዋል።

ቀደም ባሉት ወራት በድንገት በተደረገ አሰሳና በክትትል በተሠራ ሥራ በሚሊዮን የሚቆጠር የውጭ ምንዛሬ መያዙን ያስታወሱ፣ ከነማን ላይ እንደተያዘ በስም መጥቀስ ባይፈልጉም ውንብድናው በወዳጅነት ስም ሽፋን የተሰጠውና በኤርትራ መንግሥት ደረጃ የሚታወቅ እንደሆነ ይጠቁማሉ።

ሻዕቢያ በረሃ እያለ አዲስ አበባና የተለያዩ የአገሪቱ ክፍሎች ያስነግድ እንደነበር በማስታወስ የአሁኑ መጠኑና ዓይነቱ ከመጨመሩ ውጭ ተመሳሳይ እንደሆነ ያመለክታሉ። መንግሥት ይፋ ባይናገርም ጥብቅ እርምጃ እየወሰደ መሆኑን የሚያውቁ “ቡና እየዘረፈ ከአፍሪካ አንደኛ ቡና ላኪ ሆኖ የነበረው የሻእቢያ መንግሥት እንዳሻኝ ካልዘረፍኩ በሚል ማኩረፉን እናውቃለን። ምን አልባትም በአማራ ክልል በድንገት የነደደው ጦርነት የዚህ ኩርፊያ ውጤትም ጭምር ሊሆን ይችላል” ብለዋል።

በሰሜን ኦምሃጀር በኩል የቅባት ዕህል፣ የምግብ መርቶች ጤፍን ጨምሮ ወደ ኤርትራ እንደሚጋዝ፣ የጎጃም አካባቢ ነጋዴዎች ምርታቸውን ወደ መሃል አገር ከሚልኩ ወደ ኤርትራ ለሚያጓጉዙ እንዲሸጡ ይደረግ እንደነበርና አሁን ላይ ቢቀንስም እንዳልቆመ የሚጠቁሙ ወገኖች በጦርነቱ አማካይነት የፈረሱና የተዘጉ ኬላዎች ዳግም መቋቋም ኮንትሮባንዱን በትሥሥር ለሚቀበሉት ክፍሎች ደስታን አልፈጠረም።

ቲክቫህ ትግራይ በመሄድ በዛላንበሳ በኩል ብቻ ሕዝብ ተባብሮ ቁጥጥር በማድረግ የያዛቸው ወደ ኤርትራ ሊጓጓዙ የነበሩ የኮንትሮባንድ ቁሳቁሶች፣ ከተያዘው በላይ ያልተያዘውን በማስላት ኢትዮጵያ እንዴት እየታለበች መሆኑንን የሚያሳይ ሆኖ ተወስዷል።

በኢትዮጵያ የቀለብ ዕህልና ቁሳቁሶች፣ የግንባታ ግብአትን ጨምሮ በዋጋ መናር ሕዝቡን እያሰቃየ ባለበት በአሁኑ ሰዓት፣ ኢትዮጵያ ዶላር የምታፈስበት ነዳጅ፣ ዘይትና የግንባታ ብረትን ጨምሮ ቡናና የምግብ ምርቶች ወደ ጎረቤት አገር በኮንትሮባንድ እንደሚጋዝ መንግሥት ማስታወቁ አይዘነጋም። (ethio12)

ቲክቫህ ያጠናቀረው የኮንትሮባንድ ሪፖርት ከዚህ በታች ይገኛል።

ከግንቦት እስከ ሐምሌ / 2015 ከትግራይ ወደ ኤርትራ በህገ-ወጥ መንገድ ሊሻገሩ የነበሩ ከ4 ሚሊዮን ብር በላይ ግምት ያላቸው የኮንትሮባንድ እቃዎች በቁጥጥር ስር ውለዋል።

የቲክቫህ መቐለ ቤተሰብ አባል በድንበር አከባቢ ያለውን ሁኔታ በሚመለከት የሚመለከታቸውን አካላት ለመጠየቅ ወደ “ጉሎመኻዳ ወረዳ” አቅንቶ ነበር። የጉሎመኻዳ ወረዳ አስተዳዳሪ አቶ ሃፍቶም ባራኺ ለቲክቫህ የመቐለ ቤተሰብ በሰጡት ቃለመጠይቅ ፤ “የኮንትሮባንድ እቃዎቹ ሊያዙ የተቻሉት በህዝብ የነቃ ተሳትፎ በመታገዝ ነው” ብለዋል።

አቶ ሃፍቶም፤ የትግራይ ኢትዮጵያዋ የጉሎመኻዳ ወረዳ ሰፊ አከባቢ ከሃገረ ኤርትራ የሚዋሰን በመሆኑና በጦርነቱ ምክንያት በዛላኣንበሳ ከተማ የነበረው የቁጥጥር ኬላ በመፍረሱ የተለያዩ እቃዎች በኮንትሮባንድ መልክ ወደ ኤርትራ ይተላለፋሉ ሲሉ ገልጸዋል።

“ዛላኣምበሳ ጨምሮ የወረዳው ስድስት ቀበሌዎች በኤርትራ መንግሥት ቁጥጥር ሥር ይገኛሉ” ያሉት አቶ ሃፍቶም፤ በዚሁ በኩል ወደ ኤርትራ ለማሸጋገር የሚደረግ ህገ ወጥ እንቅስቃሴ ለመቆጣጠርና ለመግታት እንዲቻል ህዝቡ ባለቤት በመደረጉ ምክንያት አመርቂ ውጤት እየተገኘ እንደሆነ ለቲክቫህ አስረድተዋል።

ቃላቸውን ለቲክቫህ የሰጡት የዞኑ የፀጥታ ጉዳይ ሃላፊ አቶ ኪዱ ገ/ፃድቃን እንዳሉት፤ ከግንቦት እስከ ሃምሌ 2015 ዓ.ም  የ4 ሚሊዮን ብር ዋጋ ያላቸው መሰረታዊ ሸቀጦችና የኢንዱስትሪ መሳሪዎች በህገ-ወጥ ኮንትሮባንድ ወደ ኤርትራ ሊሻገሩ ሲሉ ተይዘዋል ብለዋል።

የተያዙት ፦

• ጤፍ፣
• የፊኖ ዱቄት፣
• ቡና፣
• የመብል ዘይት፣
• ነዳጅ፣
• የሞባይል ቆፎዎች፣
• ጌሾ፣
• በርበሬ፣
• የቤት እቃዎች፣
• ዘመናዊ ማዳበሪያ፣
• ስሚንቶ፣
• ቴንዲኖና የቤት ክዳን ቆርቆሮ መሆኑን ገልጸዋል።

ጉሎመኸዳና ኢሮብ ከኤርትራ የሚዋሰኑ የምስራቃዊ ዞን ወረዳዎች መሆናቸው የጠቀሱት አቶ ኪዱ፤ ብዘት ዳሞ፣ ፋፂ ዛላኣምበሳ፣ ሰበያ፣ ደውሃን ዓይጋ የሚባሉት ቦታዎች ዋና የህገወጥ ኮንትሮባንድ መተላለፊያ መስመሮች መሆናቸው ገልፀዋል።

የፀጥታ ጉዳይ ሃላፊው፤ ህዝቡ ከፀጥታ አካላት ጋር በመተባበር በህገ-ወጥ መንገድ በኮንትሮባንድ የሚሻገሩ ንብረቶች በመቆጣጠር ረገድ ሚናው የጎላ መሆኑን ጠቁመዋል።

የቲክቫህ ቤተሰብ አባል ስፍራው ድረስ በመሄድ የአካባቢው ኃላፊዎች ፦

• የኮንትሮባንድ ዝውውር እንዴት እየተፈፀመ እንዳለ
• በኤርትራ ኃይል ስር ስላሉት አካባቢዎች
• በአካባቢው ስላለው የህገወጥ ሰዎች ዝውውር
• በጦርነት ምክንያት ስለወዳደቁ ብረቶች

የኮንትሮባንድ ዝውውርን ለመከለከል ከሀገር መከላከያ ሰራዊት ጋር እየተሰራ ስላለው የጋራ ስራ የሰጡትን ቃል በተከታታይ የሚያቀርብ ይሆናል።

ጎልጉል የድረገጽ ጋዜጣ